تست رضایت زناشویی

یکی از مهم‌ترین شاخص­های رضایت از زندگی برای افراد متاهل، رضایت زناشویی است. رضایت زناشویی به عنوان احساس ذهنی از خوشبختی، رضایت و لذت تجربه شده با همسر تعریف می‌شود و می‌تواند انعکاسی از میزان شادی افراد از روابط زناشویی یا ترکیبی از خشنود بودن به واسطه بسیاری از عوامل مختص زناشویی باشد.

ازدواج مناسب باعث آرامش زوجین، افزایش طول مدت ازدواج و تاثیرات مثبت روی رفتارهای شخصی و ارتباطی افراد می‌شود و در مقابل ازدواج نامناسب نه تنها باعث مشکلاتی برای زوجین شده بلکه فرزندان و جامعه را نیز درگیر می­کند. اختلال در ازدواج هم‌چنین می‌تواند باعث افسردگی، اختلال در سلامت جسمی و اختلال در عملکرد شغلی افراد شود.

متخصصان بالینی، پزشکان، محققان و همه مشاغلی که با مشکلات زناشویی سر و کار دارند اغلب به ابزارهای اندازه­گیری معتبری نیاز دارند که بتوانند شدت و بزرگی اختلاف بین زوجین را مشخص کنند.

اصولا مناسب­ترین معیار برای رضایت از رابطه، پرسش از زوجین است که آیا از رابطه خود رضایت دارند یا خیر؟

یکی از بهترین پرسشنامه‌هایی که در این راستا طراحی شده است، " شاخص رضایت زناشویی" (Index of Marital Satisfaction) است که در سال 1992 توسط والتر هادسن (Walter W. Hudson)  معرفی شد . این پرسشنامه با هدف اندازه­گیری مشکلات زناشویی معرفی شد و ویژگی‌های روانسنجی مطلوب به دست آمده برای این مقیاس و هم‌چنین کوتاه بودن آن باعث کاربرد زیاد این پرسشنامه در پژوهش‌های متعدد شده است.

شاخص رضایت زناشویی (IMS) با هدف اندازه­گیری مشکلات زناشویی طراحی شده ­است و یک پرسشنامه­ 25 سوالی است که میزان، شدت و دامنه­ مشکلات زناشویی را مشخص می‌کند. در طراحی این پرسش­نامه از افراد مجرد و متاهل، مراجعان مراکز مشاوره و روان­درمانی، دانش­آموزان دبیرستانی و دانش­جویان استفاده شده است.

این پرسش­نامه باید روی هر یک از زوجین به ­طور مستقل اجرا شود زیرا زوجین را به شکل یک کل در نظر نمی‌گیرد و میزان نارضایتی ادراک شده از نظر هر کدام از آن‌ها را (هم از نظر مرد و هم از نظر زن) اندازه می‌گیرد.

براساس مطالعات چئونگ و هادسن(2008)، همبستگی بالایی بین شاخص IMS و متغیرهایی مانند سن، جنسیت، درآمد، میزان رضایت از عملکرد کاری و تعداد اعضای خانواده وجود دارد.

در نسخه­های اولیه این مقیاس ضعف در اعتبار سنجی دیده می‌شد که بعدها توسط هادسون برطرف شد.  او برای اعتبارسنجی نسخه­های اولیه، کسانی که دارای مشکلات شدید زناشویی بودند و هم‌چنین کسانی که چنین مشکلاتی را نداشتند در پژوهش خود نگنجانده بود. ضعف بعدی پژوهش اولیه هادسون این بود که تعداد افرادی که به عنوان نمونه در پژوهش اعتبارسنجی گنجانده شده بودند و ادعا می‌شد که دارای مشکلاتی در روابط زناشویی هستند، بسیار کم بود.

در پژوهشی که توسط ترکان و مولوی (1388) انجام شد ثابت شد که این آزمون از ویژگی­های روان­سنجی مطلوبی برخوردار است. در این پژوهش "شاخص رضایت زناشویی"،  بر روی دو گروه آشفته (33 زن و شوهر) و غیرآشفته (80 زن و شوهر) اجرا شد.

در این پژوهش با بررسی حساسیت آزمون (به این معنا که از بین گروه نابهنجار چند درصد افراد به درستی نابهنجار تشخیص داده شدند) مشخص شد که حساسیت IMS برای مردان گروه آشفته برابر با 90 درصد، برای زنان گروه آشفته برابر با 93 درصد و برای زوج­های گروه آشفته برابر با 94 درصد بود.

روایی تشخیصی در این پژوهش برای " شاخص رضایت زناشویی" با کمک تحلیل واریانس محاسبه شد. میزان روایی تشخیصی برای مردها 0.64 ، برای زن­ها 0.63 و برای زوجین 0.68 بود.

برای محاسبه روایی همزمان از نمرات به دست آمده آزمودنی­ها در "مقیاس سازگاری دونفره" (طراحی شده توسط اسپانیر در 1976) استفاده شد و با توجه به اینکه میان "شاخص رضایت زناشویی" (که نشان دهنده میزان نارضایتی است) و "مقیاس سازگاری دو نفری" (که نشان دهنده میزان سازگاری است) ضریب همبستگی بالا و منفی وجود داشت بنابراین می‌توان نتیجه گرفت که روایی واگرای این آزمون به میزان قابل توجهی است.

برای محاسبه پایایی و اعتبار این آزمون نیز از آلفای کرونباخ استفاده شد. انتظار می‌رود که ضریب آلفای کرونباخ در کارهای بالینی و یا در مواردی که نیاز به تصمیم‌گیری برای افراد است بالای 0.90 باشد و آلفای کرونبای که جهت بررسی اعتبار این آزمون نیز به دست آمد بسیار بالا بوده و برای زوج­های غیرآشفته 0.97 و برای زوج­های آشفته 0.93 بود که به این معنا است که IMS هم برای کارهای پژوهشی و هم برای کارهای درمانی از اعتبار بسیار بالایی برخوردار است.

براساس مطالعه­ی دیگری که چئونگ و هادسن (2008) انجام دادند، برای نمونه با زوجین دارای مشکلات جنسی ضریب آلفا 0.967 به دست آمد. چئونگ و هادسن معتقد بودند ضریب آلفا بهترین روش سنجش پایایی در شاخص رضایت زناشویی است. آن­ها هم‌چنین با استفاده از ضریب همبستگی دو رشته­ای-نقطه­ای "روایی واگرا" را 0.825 به دست آوردند. در روش دیگر برای تعیین روایی واگرا، نمونه به دو زیر گروه با نقطه برش 30 تقسیم شد (افراد با نمره بالاتر و پایین تر از 30)، سپس داده ها به وسیله ضریب فی مورد محاسبه قرار گرفتند و در نهایت ضریب فی (Phi) با مقدار 0.835 به عنوان برآورد دیگری از روایی واگرا بدست آمد.

بنابراین در مجموع می‌توان گفت که براساس این پژوهش IMS از حساسیت و روایی و پایایی بالایی برخوردار است و برای سنجش میزان رضایت زناشویی و نیز تفکیک افراد دارای مشکلات زناشویی از افراد فاقد مشکل بسیار مناسب و کارآمد است.

مطالعه ترکان و مولوی


مطالعه هادسن و چئونگ




اگر این محصول را قبلا خریده باشید، شما هم می‌توانید در مورد این کالا نظر بدهید. برای ثبت نظر، لازم است ابتدا وارد حساب کاربری خود شوید.